HƯỚNG DẪN VIẾT PROPOSAL (SCRUM)

GIỚI THIỆU

Chương này nhằm cung cấp cho sinh viên cái nhìn tổng quan về quy trình Scrum và vai trò thiết yếu của tài liệu Proposal trong giai đoạn khởi đầu của một dự án phát triển phần mềm. Việc hiểu rõ cách viết Proposal sẽ giúp nhóm phát triển xác định rõ mục tiêu, phạm vi, và yêu cầu ban đầu của sản phẩm, từ đó xây dựng Product Backlog và kế hoạch Sprint hiệu quả hơn.

TỔNG QUAN VỀ SCRUM

Scrum là một framework phát triển phần mềm theo phương pháp Agile, tập trung vào:

Tính linh hoạt

Giao tiếp thường xuyên

Cải tiến liên tục

Scrum gồm 3 vai trò chính:

Product Owner: đại diện khách hàng, quyết định tính năng sản phẩm

Scrum Master: hỗ trợ nhóm tuân thủ Scrum, gỡ rối

Development Team: nhóm phát triển phần mềm

Các bước trong Scrum:

Sprint Planning: lập kế hoạch Sprint

Daily Scrum: họp mỗi ngày

Sprint Review: trình bày sản phẩm sau Sprint

Sprint Retrospective: rút kinh nghiệm

5 giá trị cốt lõi:

Cam kết (Commitment)

Tập trung (Focus)

Cởi mở (Openness)

Tôn trọng (Respect)

Can đảm (Courage)

TẠI SAO CẦN VIẾT PROPOSAL

Proposal - tài liệu xác định hướng đi của dự án

Định nghĩa bài toán

Trình bày giải pháp sơ bộ

Xác định phạm vi và nguồn lực ban đầu

Truyền đạt ý tưởng giữa nhóm phát triển và stakeholder

Lợi ích chính

Giảm hiểu lầm yêu cầu

Tạo cơ sở cho Product Backlog

Tăng tính chuyên nghiệp cho nhóm sinh viên

CẤU TRúC MỘT BẢN PROPOSAL TỐT

Một bản Proposal

Tiêu đề và thông tin dự án

Bối cảnh: mô tả tình huống cần giải quyết

Mục tiêu: sản phẩm cần đạt được

Phạm vi: tính năng dự kiến, chức năng chính

Yêu cầu ban đầu: các yêu cầu đã rõ (không chi tiết)

Giả định và ràng buộc:

Công nghệ sử dụng

Thời gian, nguồn lực nhóm

Nguồn lực: số thành viên, kỹ năng

Ước lượng sơ bộ: effort/time dự kiến

Phụ lục (nếu có): sơ đồ, hình ảnh, khảo sát

QUY TRìNH VIẾT PROPOSAL

Các bước chính

Thu thập thông tin:

Phỏng vấn người dùng/giảng viên

Tìm hiểu sản phẩm tương tự

Phân tích và định hướng giải pháp:

Xác định vấn đề trọng tâm

Chọn hướng giải quyết phù hợp năng lực

Viết nháp Proposal:

Bám theo template

Ưu tiên ngắn gọn, dễ hiểu

Thảo luận nhóm:

Góp ý, chỉnh sửa

Trình bày lại bản cuối

Trình bày với giảng viên (nếu là đồ án)

Template proposal mẫu

Ví dụ: Dự án "Hệ thống quản lý thư viện"

Tiêu đề: Xây dựng hệ thống quản lý thư viện

Bối cảnh: Hiện tại việc quản lý mượn/trả sách thực hiện bằng giấy, gây mất thời gian

Mục tiêu: Tự động hóa quản lý mượn, trả, tìm kiếm sách

Phạm vi:

Đăng ký người dùng

Quản lý mượn/trả

Tra cứu sách

Ràng buộc: Thời gian 12 tuần, nhóm 4 người

Nguồn lực: Sử dụng PHP/MySQL

Ước lượng công sức: 400 giờ công

Phụ lục: sơ đồ use case sơ bộ

SAI LẦM THƯỜNG GẶP

Viết chung chung: không xác định rõ mục tiêu

Không xác định phạm vi: khiến backlog quá rộng

Ngôn ngữ mơ hồ: gây hiểu lầm khi chia task

Không có số liệu hoặc minh chứng

Bỏ qua ràng buộc thực tế: như deadline học kỳ, kỹ năng nhóm

LƯU ý TRONG MôI TRƯỜNG HỌC THUẬT

Chọn đề tài phù hợp thời lượng môn học

Làm rõ vai trò các thành viên

Sử dụng ngôn ngữ học thuật kết hợp kỹ thuật

Có thể dựa vào yêu cầu giả lập từ giảng viên

Trình bày Proposal dưới dạng Word + thuyết trình Slide

CâU HỎI ôN TẬP

Scrum có bao nhiêu vai trò chính? Kể tên.

Proposal dùng để làm gì trong dự án Scrum?

Một bản Proposal tốt cần có những phần nào?

Nêu 3 sai lầm phổ biến khi viết Proposal.

Có nên viết Proposal quá chi tiết từ đầu không? Vì sao?

BàI TẬP THỰC HàNH

Bài tập 1: Viết một bản Proposal cho đề tài: “Ứng dụng đặt vé xe khách trực tuyến”.

Bài tập 2: Phân tích một Proposal mẫu từ Internet và đánh giá tính rõ ràng, hợp lý.

Bài tập 3: Làm việc nhóm 3 người: Đề xuất 1 ý tưởng ứng dụng, viết phần mục tiêu và phạm vi trong Proposal.

TàI LIỆU THAM KHẢO

The Scrum Guide, Ken Schwaber & Jeff Sutherland

Agile Estimating and Planning, Mike Cohn

Giáo trình Phát triển phần mềm hướng Agile, NXB Giáo Dục

Bài giảng các môn Phân tích và thiết kế hệ thống / Quản lý dự án phần mềm